Eelkesweblok


1 reactie

13 03 2019

Formalisme

Somtiden sjoch ik wat. Dan ha’k in freeslike gedachte en dan moat ik efkes wreed gnize. Sa seach ik ferline wike in fotootsje fan Sander de Rouwe en Marijke Roskam dy’t op in middelbere skoalle in ferkiezingsdebatsje dwaan moasten. Se foelen helendal net op tusken al de oare bern.

Hawar, jim meie nije wike stimme en jim bin âld en wiis genoch om dêr mei te rêdden. Boppedat is it oant no ta iggeleas geâ;dehoer. Ek at ik sis dat ik graach wol dat jim op ien stimme dy’t net inkeld praat, mar wat docht. Ik wit ek net wa’t dat is, mar hy of sy hat noch in wike.

Foarbyld. Van 2015 ôf wiene we stjûrleas, mar we ha no eindelik wer in fizy wetterrekreaasje. Elkenien entosjast. Oannaam. Mar sûnder dán dogge we dat en dat. Sûnder sinten. It safolste plan wat net fuort útfierd wurdt. Want wetter is foar Fryslân wichtich. We meitsje der drinkwetter fan; we moat soargje dat we droege fuotten hâlde; de lânbou moat kwalitatief foldwaande wetter hat, ek wer net tefolle; we ha wetter yn en as natoer, as leefomjouwing en we meitsje der beropsmjittich gebrûk fan yn de ekonomy, toerisme, ferfier en fiskerij. En ús otters swimme der yn om.

It fiert wat te fier om oan te jaan wat der allegear yn dy fizy stiet, mar ik ha’m lêzen en nim mar efkes fan my oan dat op alle fronten yn dy fizy besocht wurdt om minimaal te behâlden wat we ha en dat eventueel ek noch te ferbetterjen. Benammen it jeugdplan, wat kin we mear mei wetter, út de jeugd wei sels betocht, docht aanst fertuten. Dat soe Sander en Marijke oansprekke moatte.

Soe fertuten dwaan kinne, de fizy leit yn in laad. It is toch wol in hiel pakket yn ien kear foar de steaten, en we ha ferkiezings, bla, bla. Begjin no ris. Al de lju dy’t meipraten ha, ha rjocht op dat der foar kommende simmer wat dien wurdt. Nee dus.

Want de fizy hat it breed makke. En dan begjint it geseik. Elkenien wol syn eigen nuanse oanbringe. Sa bin we ommers grut wurden yn dit formalistyske Nederlân. Dêr soene we as Friezen troch hinne brekke moatte. Smyt it wetterskip yn de provinsje. Sis tsjin de gemeenten dat hun plannen wêr’t wetter ynstreame kin, foldwaan moat oan de provinsiale fizy. Dat en dat dogge we allegear, en we dogge it mei syn allen. Ien skip, ien kaptein.

Want wit jim hoe’t it no bygelyks giet? Oeral hast lizplakferoardeningen, en dat betsjut dat oeral ynhamkes makke binne foar wenarken. Yn Opsterlân leit it gehucht Klein Groningen. No dy namme jout al oan dat it dêr oars is. Oer de Kompagnonsfeart leit dêr in brêge. By de brêge leit in wenarke op syn âlde plak. De trochfaart troch dy brêge is in heale meter minder, want dy arke leit der foar. Der is al jieren en jieren praat oer om dat oars te meitsjen.

Sterker, der is in goed plan om dat te feroarjen, kostet net iens safolle. De wenarke efkes fierderop yn in ynhamke, sadat net ien der lêst fan hat en de bewenners der wenjen bliuwe kinne. It bard gewoan net. Dy hat dit, dy hat dat en it saakje wurdt hieltyd wer yn it laad dondere. Blykber ha lju dy’t by de brêge wenje der ek noch wat oer te sizzen. Hoe at de saak ek begûn is, ynteresseart my net, los it op. Doch wat. Sels as wettersportprovinsje Fryslân kin we soks net oplosse

Sa giet it mei alles.

Guozzen. Feangreidegebiet. Wenjen yn doarpen. Wynmûnen yn doarpen. Krimp. Holwerd oan See. Iepenbier ferfier. It Waad. Kultureel trochgean nei kulturele haadstêd. Gasboaringen. Stânpunt oer Lelystêd. Frysk op skoalle. Poalen  yn Hearrenfean. Skriezen. Ofslútdyk. Lânskip. Natoer. Lânbou. Wetter.

Dêr wurdt oeral oer praat. Der wurdt neat dien. Earne yn Fryslân moat eins in stikje wâl efter reid ferbettere wurde. Foarjier, net oankomme, fûgels. Simmers, toeristen. Winters, iis. Miskien dat der op 12 septimber efkes in skip hinne kin. Mar dy dei hat de Noarse wrotmûs syn skoalreiske. Dan moat we it takom jier mar ris besykje.

Dan sizze we ek noch dat we grutsk binne op ús provinsje.

 

 

Advertenties


Een reactie plaatsen

06 03 2019

Sinleaze reis

Jehannes Kramer wol elk jier 200.000 guozzen ôfsjitte. Dan bliuwt hy in freon fan de boeren. Net elk steatelid is it mei him iens. Dy twifelje. Se soenen it nei twa jier wol wer efkes besjen wolle. Mar ja, Jehannes wol dêr noch fjouwer jier sitte, en dan pas op’e nij besjen. Dat past de boeren ek better.

Twifelers tsjin boeren yn de steaten. Rini van der Zanden, it Fryske Partij voor de Dierenfroutsje, hie de beslissende stim. Want it wie 20/20. En doe wie se sa senuweftich, dat se per ûngelok tsjin sei. Ek al omt je as PVD-er faak tsjin oerheidsfoarstellen binne. Sa waard it, tsjin wat se woe, fjouwer jier.

Polityk is fan 2019, stimmen fan 1848. Je kin it net feroarje. Dat dogge se foar it oare oeral wol. Inkeld net yn it fundamentalistyske Fryslân. Nee, sei Arno Brok, Rini mei net noch in kear stimme. Dy oare 20 ha har ek net holpen, want dy hienen de jas al oan. It makket nammentlik allegear net safolle út, want dy guozzen gean toch fuort mei al dat gesjit. Mar it bliuwt formalisme. En dêr diene se Rini sear mei, want it bin 400.000 mear deade guozzen.

Soks moat oars. Dat kin, want we ha 20 maart ferkiezings fan provinsiale steaten. Ek foar it wetterskip Fryslân trouwens. Fan it wetterskip wit je net folle. De listlûkers fan dy ferkiezingen stiene sneon yn de Ljouwerter, mar ik koe der net iens safolle fan. Se ha blykber ek neat te sizzen, want it wetterskip hat 7,4 miljoen tefolle fergriemd. Dus it wurdt tiid dat we dêr ek efkes goed oer stimme. Mar dat docht 30 persint fan jim fêst wol.

Op dy 20ste maart geane de beide ienige mannen wêr at we net op stimme hoege op paad. Kommissaris Arno Brok en dykgraaf Paul van Erkelens. Dy gean dy stimmingsdei by alle 18 gemeenten lâns. Se begjinne moarns ierenbetiid op Flylân en sille de jûns wol yn Ljouwert einigje, want dan moat Brok de provinsiale útslach foarlêze by Omrop Fryslân.

Se bliuwe oeral in kertier. 18 kertier is 4,5 oere. Bliksems, dan moat se tuskentiids oanfege. Fan Starum nei Lauwerseach is oardel oere en fjouwer snelheidsbekeuringen. Ik tocht earst noch mei de boat, mar dat kin net. Helikopterwurk nei de eilannen. En op de wâl moat Max Verstappen syn wein brûkt wurde, oars rêdde se it net.

Benammen net omt oeral de boargemasters yn it ketling ree stean om de beide keningen te ûntfangen. En al dy dwaze heale en hele politisi yn reade, blauwe en koskitengriene jaskes dûnsje der ek omhinne. Want ja, oeral soeme de kamera’s en moat der fansels noch efkes reklame makke wurde. En hee Brok hjir is in stikje appelgebak, dat hat Sietske noch makke foarige wykein en Paul moat jo net efkes in jonkje ha, dat heart toch yn it wetterskip. Dat rêdde se noait yn in kertierke.

En wêrfoar? Gean jo en ik nei de stimbus omt Brok en Van Erkelens in kertierke del komme? Nee fansels. Sterker, ik wol wol graach witte wannear at se komme, dan kom ik dan net. Stimme is efkes twa krúskes sette en wer gau oan it wurk.

In folslein sinleas o heden dus. En wat kostet dat wol net. Ik ha’t besocht út te rekkenjen, mar wy kinnne ús der gjin foarstellling fan meitsje. Te djoer. Te sinleas. Bliuw tús.

Miskien kin Arno en Paul dan tegeare ris neitinke oer hoe’t je minsken dy’t krekt senuweftich ferkeard stimme dochs respektfol behannelje kinne. Bygelyks sa’t it oeral bart: sil we it noch efkes oer dwaan? Dan praat der noait wer ien oer. No kaam frou Rini folop yn it nasjonale byld, en foar my wie dat elke kear fan: hienen jim dêr yn Fryslân no net better mei rêdde kinnen?

En Arno en Paul tink ek ris nei oer jim twa organisaasjes provinsje en wetterskip dy’t har beide like drok mei wetter dwaande hâlde. Altyd alles dûbeld op. En meastal is der ek noch in gemeenteman by. Trijedûbeld. Sinleas. Sko dat ris yn elkoar en sjoch dan hoefolle sinten at dat wol net skilt. Dan mei jim dêrfoar tegeare wol in kear nei Flylân. Mei de gewoane boat.

 

 


Een reactie plaatsen

27 02 2019

Earlik is ek moedich

Der giet in flústering troch in hiele lân. Elkenien huvert der súver fan. Want we bin wer werom yn 1345. De hjoeddeiske fryske politisi blike ûnferskrokken Grutte Pieren te wêzen. Dy doare alles. Alles! Fryslân is de ienigste provinsje dy’t in mei-stimwizer krijt. Ja in mei-stimwizer. Wit jim net wat dat is? Dan stiet der in kear wat te pronk yn de Fryske polityk en jim witte net iens wat it is? Skandalich.

Jim wurde fia de sosiale en echte media de kommende wiken teistere troch ferkiezingsgedoch, grutspraak, nepnijs en loaze beloften. En stimwizers. In stimwizer freget bygelyks at jim foar wynenerzjy binne. Dan seit 98% ja. Want hy freget net at je ek sa’n ding njonken de doar ha wolle. Neuh, hy giet gewoan fierder en freget nei it sân by Mirns. Dan seit 60% nee. Moai, dan stimme jim neffens him op it CDA of de VVD. Noch ien fraach, jim hâlde mear fan jimsels as fan in oar? Ja. Dan bin jim VVD-er. Dan seit Maurice de Hond dat in soad lju VVD stimme sille. En wy  wolle ek winne, dus stimme we op winners. Dus de VVD wint. Sa wurket dat ûngefear.

In mei-stimwizer is nochal wat oars. Dy sjocht nei wat der ôfrûne fjouwer jier bard is. En wat wy dêrfan fine. Dan krij jim de fraach…… eeh: de provinsje hat beslúten dat it wetter yn it feangreidegebiet noch mar net tsien sentimeter heger moat, hoewol elkenien seit dat it wol better wêze soe. Bin jim it mei dat beslút iens? Nee fansels. Dan falle partijen as FNP en SP, dy’t harsels o sa grien skilderje yn de ferkiezingsbeloften, dochs ôf. Mar dat let neat, want ik kin tsientallen saken betinke fan de ôfrûne fjouwer jier en dan lizze alle partijen op’e dwinger. In mei-stimwizer soarget dus foar in tige lege opkomst.

Sa’n mei-stimwizer, eins in tsjin-stimwizer, hat gjin doel. Utsein dat wy ôfrekkenje mei de bestjoerders dy’t we de ôfrûne fjouwer jier hân ha. En dat is no krekt de moed dy’t Fryske politisi ha. Want se plege fansels harikiri. Dat kin net oars. De meistimwizer lit sjen wat we fan it belied fûnen en ik ha mar in hiel lyts bytsje minsken heard dy’t it dêr mei iens wiene.

We krije ferdomme in grut wynpark yn see by Makkum en deselde man dy’t de Iselmarkist sa moai fynt regelt soks. Dach Sander. We stride tsjin fersakkingen, mar we krije in boaring by Ternaard. Dach Michiel. We ha in moaie nije Ofslútdyk, mar we kin’t net belibje, want de brêge wol net ticht. Dach Klaas. De lânbou hat de natoer yn Fryslân ferdreaun. Dach Jehannes. Ja kulturele haadstêd moai, mar wat hat dat in slompe jild koste en inkeld de kroechbaas hat der oan fertsjinne. Dach Sietske.

Mar dy partijen smite harren der echt net mear út. En sa wurdt de ôfstân tusken polityk en gewoane minsken inkeld mar grutter troch in yn Arnhim betocht spultsje wat net ien doart te brûken. Inkeld wy bin sa ûnnoazel om der mei te boartsjen.

Smyt al dy wizers fuort. Lis je publyk net altyd sa leech dat je hiele simpele fraachjes nedich ha om elk in miening ta te skikken.  Elkenien is âld en wiis genoch om sels te beslissen wêr’t se op stimme. Hâldt ek mar op mei al dy kampanjes. Ha jim se stean sjoen te sjongen op it stasjon yn Ljouwert?

En at se mei dy folderkes by de doar komme wurd ik aggresyf, krekt as by Jehova’s, Leger of oaren. Ik bin ommers oan it tussjettriedzjen. En ik wol ek net at ik om in pear skuon moat, oanhâlden wurde troch allerhande lju yn griene of reade jaskes. Dy behannelje ik as dy studinten dy’t der altyd mei de NRC stean  te swaaien. Bliuw fan my ôf.

Debatten en diskusjes is noch wat, al soe’k de politisi oanriede wolle deryn ris wat dúdliker en foaral earliker te wêzen. We ha ús nocht fan paaiferhaaltsjes dy’t dochs efterôf net wier blike te wezen. Ja, dat soe de echt wat wêze fan de polityke Friezen. De wierheid sizze. Dat soe pas echt moedich wêze.


Een reactie plaatsen

20 02 1029

Hynder

Ik kin der neat oan dwaan, mar we moatte it efkes oer de Ljouwerter Krante ha. Eartiids hienen se deryn njonken ferslaggen en ynterfjoes ek noch swiere kommintaren. Evenhuis, Noordmans en Ten Cate  skôgen de wrâld. Mar yn de oare stikken stie nea in miening fan de sjoernalist. Inkel de sportferslachjouwer mocht skriuwe dat PSV jusjes better fuotballe as Hearrenfean. Mear net. Tsjintwurdich skriuwe sjoernalisten gewoan dat de sânwinning net trochgean moat. Kommintaar yn it ferhaal.

Je ha ek columns. Dêryn kin súntsjes jittik miegd wurde. Ik mocht it sels ek in jier as acht dwaan yn de Ljouwerter. Hearlik. Je tinke sels dat it goed is, omt je ommers alles better witte as wa dan ek. En soms is dat ek sa: Jantien har lânskipspine kaam yn it Wurdboek.

Nij yn de Ljouwerter Krante bin tsjintwurdich de analyses. Hartstikke goed as tsjinwicht tsjin flechtige soasiale media. Alles op in rychje. Bygelyks oer de sitewaasje by Hearrenfean of yn de Fryske Marren. Gjin mieningen, feiten.

Sneon wie der ek sa’n analyse. Mar dat like mear op in fonnis yn de Frânske revolusje. Deputearre Sietske Poepjes har holle lei op it hakblok. Ja, ik wit in hiel soad saken fan Sietske Poepjes weryn dat terjochte wêze soe, nim allinnich mar it meidwaan oan Heel Holland Bakt. Mar de Ljouwerter wie fallen oer dat Sietske sein hie dat at de provinsje earder yngrepen hie, it finansieel debakel fan de fonteinen net sa grut west hie.

Sjoch, yn maaie 2017 hat Sietske de fonteinen nei har talutsen omt de kulturele haadstêd fan alle finansiële saken in potsje makke hie. Der moast doe noch in miljoentsje foar de fonteinen komme. Sietske hat 230.000 ophelle. Dan is it toch logysk dat je sizze at je earder begûn wienen, dat it dan mear west hie. De Ljouwerter neamde dat  in snear.

Je meie bêst sneare dat snearen ferkeard binne, mar dan moatte it wol snearen wêze. Hoe’t je ek oer alles tinke, at de provinsje en gemeente alles net út hannen fan kulturele haadstêd skuord hiene wie alles nei de barrysjes gien. Sietske koe net oars.

Dat fonteinegedoch hie fansels noait wêze moatten. Ja, der bin in soad lju by lâns reizge fan ’t simmer en o wat sil we dûnsje om dy befêrzen izeren platen yn Dokkum. Oer in heal jier skat ik. Likegoed fine de measte minsken de fonteinen prutswurk oant net bysûnder. Elkenien fynt it te djoer. It hie net hoecht. Wy binne net in folk foar sok útwrydsk gedoch.

Mar ta myn ferbjustering skreau de Ljouwerter juster oer in hynder by de Ofslútdyk. Dat plan wie der al, mar wy tochten dat sjoen de fonteineskiednis dit wol ûnderyn in laad kaam wie. Nee, in nije stichting sloech swee. It hynder moat 28 meter heech wurde, en as in soarte fan Frijheidsbyld by it sjauffeurskafee fan Surich stean. No komt der noait mear ien oer de Ofslútdyk, mar je kin it fanút Noardhollân al sjen.

Dêr wennet Cees Roozemond, en dy is foarsitter. Hy hat sein dat it hynder der altyd komt, al moat hy it sels ek boue. No kin Cees it wurd sels wol goed, want hy hat himsels as stiftingsfoarsitter earst sels as foarsitter fan de Ried fan Kommissarissen en letter sels as direkteur fan SC Hearrenfean beneamd. Dy kin alles sels.

Ach en dan moat der ek noch in miljoentsje by, dus sis mar 3,5 miljoen moat se ha. Wêr’t dat jild weikomme moat? Sponsorje fansels. At je as bedriuw oan de nije Ofslútdyk wurkje, moat je as straf dat hynder sponsorje. En wy, hè. Der sil wol in tolhek op de Ofslútdyk komme wêr’t wy ryksdaalderkes oan it hynder fuorje. Of je sjogge wol, boue sa’n ding en dan is der gjin jild genôch. En dan stiet Cees op de stoepe fan it Provinsjehûs.

Mar dêr is Sietske ek noch. Want de Ljouwerter kin mei harren antiferkiezingskampagne wol besykje har fuort te krijen, mar dat ha’k no rjochtbreide. En Sietske seit dan tsjin Cees, at der no ek noch wat wetter út dat hynder komt, dan betelje ik it wol. Want oars stiet der yn de Ljouwerter dat de provinsje ek wolris byspringe kinnen hie.

 


Een reactie plaatsen

13 02 2019

Snieradio

Hjoed is it ynternasjonale radiodei. In app fan Omrop Fryslân fertelt my dat de programmakkers fan doe en no fertelle sille wat radio foar jim betsjutte kin. Ik sit dêr blykber krekt tuskenyn, bin net frege. Mar dat hindert neat, ik ha ommers dit hoekje noch.

Dan sjoch ik frjemdernôch ek nei de dei fan moarn. Want dan is it presies fjirtich jier lyn dat we fiif dagen sniewinter hienen. Efterôf kin je sizze dat wy doe ynn1979 as radio folwoechsen waarden.

Ik wie de foarige jûns túskaam troch sniedunen. De oare moarns kaam ik net mear fuort, ek al hie’k de skeppe yn de auto. Mei de smoar yn tús, want ja kompjoeters wiene der noch net. Alle wurk lei op it wurk. Doe hearde ik foar radio twa Klaes Wielinga, ús doetiidse baas. It wie sa’n rare tastân dat Radio Fryslân, sa hjitten wy doe noch, soe fan 11 oere de hele dei yn de loft. Moat jim witte dat ús fêste programmearing wie in healoerke middeis, in oerke jûns. Net mear.

Tsjinoer ús wenne in plysjeman. Ynienen in plysjeauto foar syn doar. Wêrhinne? Besykje yn Ljouwert te kommen. Ik njonken de skokbrekkers, dy’t al efteryn leine. In deaderit, want at je op gong wiene moasten je trochfege. Mar ik kaam yn de studio. Dêr wiene mar in pear oaren, we wennen ommers rûnom yn Fryslân. En dat Fryslân kaam linkendewei meters ûnder de Dútse stosnie.

We dienen wat we noait dienen. Telefoantsjes. Elk oere earst waarman Hans de Jong. Dan de man fan de bussen. En Steunebrink fan de spoarwegen, dy’t elk oere fertelle moast dat de treinen ek net rieden. De skoallen hâlden op. Bedriuwen ek. Elk besocht tús te kommen en dat wie in hiele heis. En wy mar sizze wat der allegear net trochgie, oant begrafenissen en houliken ta. Mar we koenen ek net inkeld fertelle wat der wol trochgie, want dat wie hielendal neat.

Let op’e jûn wie it dúdlik dat der gjin  minsken omkaam wiene. Ek net yn de ûndersnijde auto’s. Mar we giene troch, fiif dagen in soarte fan sa no en dan twatalige rampesender.

Wy sliepten yn’e stêd. We koene net mear tús komme. Bert Hooijer de technicus koe ek net komme. Der wiene twa ynstallateurs út Hilversum, dy diene alles, al rûn it swit har tappelings oer de rêch. Soks hienen se noch noait dien. We moasten wize, want se ferstiene ús net. En we ha alle musyk dy’t we hiene yn dy fiif dagen twa kear draait, we hiene fierstentemin. Alfêst wat leard.

We koene amper op reportaazje. Marten van Kammen die in pear pogingen. Gryt en Aly brochten mei in helikopter in molktank by in boer. Oare boeren skillen ús. Dan kaam der in ploech út it doarp en dy skepten harren oprit sniefrij. Boerinnen tanken ús skriemende. Yn de útstjoering. Fryslân skriemde mei.

Wat dy sjauffeurs fan de molkweinen ek net belibbe ha. Want it sniestoode mar troch. Ek dy jongens fan it PEB, it elektrisiteitsbedriuw. Wat jim net witte is, dat it doe trije dagen letter noch hiel wierskynlik wie dat alle stroom yn Fryslân útfalle soe. Hans van der Zee hat my letter it elektrisiteitshokje fan Pikesyl sjen letten, stiet yn de bare rûnte. Doe folstood mei snie en dy jongens klauden  troch trije meter snie dêrhinne, want oars…

Oars hiene wy net mear útstjoere kinnen. En it waard aloan geselliger. Se fûnen út dat at immen in plastiken (dat mocht doe noch) pûdsje oan de doar hong, dan waard dy holpen. Dat koe, want ploegen ferwoeste manlju wrotten troch de snie nei de bakker yn in oar doarp; se kamen mei sliden fol bôle wer werom.

En wy? Wy wiene fiif dagen de spin yn it it web, sa’t Rein Tolsma sei.  Bestjoerders koene elkoar net berikke, mar fia ús wol. Mar se moasten prate mei elkoar yn de útstjoering. Sa waard it transparant foardat it wurd bestie. It sintrale rampesintrum fan de provinsje koe ek net sûnder ús. Sels doe’t  ministerpresident  Van Agt ynflein waard en mompele dat it bag en boos wie, hie ik him al ynterfjoed foardat loko-kommissaris Renkema oan de bak koe. Dat smiet ek gjin sint op. Se ha it dêr noait begrepen. Noch net, at wy no gnize en trochride at se it oer koade  read ha dêrre.

Fiif dagen hie hiel Fryslân de radio oan. It wie de start fan ús nije karrière, in omrop foar alle Friezen. Der wêze at je der wêze moatte.  Dêr ha we fansels ek in hiel moai gewest foar. Elkenien wie dwaande om in oar te stypjen. Moandeis, de seisde dei, wiene we wer gewoan. Rients Gratama moast wat by ús opnimme. Sei dat hy ek harke hie nei radio Grinslân, want dêr lei ek snie. Hy sei, dêr hearden je inkeld : wie sal dat betoalen. En hjir? Hjir wie’t mienskip.

 

 


Een reactie plaatsen

06 02 2019

Net bêst

Net in bêste wike foar Fryslân. Justerjûn wie de limit doe’t we hearden dat deputearre Poepjes meidwaan sil oan Heel Holland Bakt. Jig.

Justerjûn 5 febrewaris wie de nijjierresepsje fan de SC Hearrenfean. It is al hast wer Kryst, mar krekt as de fuotballers fan Hearrenfean bin ek de oerbleaune bestjoerders hieltyd te let by de bal. En jim ha yn it nijs al hearre kinnen dat soks wol it hiele jier sa bliuwe sil. At it al net te let is.

Wis te let is it gesoademieter op de ôfdieling reumatology yn it sikenhûs fan Snits nei bûten kaam. Noait bekind makke oan de pasjinten. Dy’t net holpen wurde, omt it pear dokters it net mei elkoar iens binne. Tekenjend foar de sûnenssoarch yn dizze tiid: inkeld eigenbelankjes.

Pyt Paulusma moat noch alve moanne ‘oant moarn’ roppe by SBS, mar de media skriuwe no al in “yn memoriam”. Net wittende dat hy al folle langer waarman fan Omrop Fryslân is. At hy dêr ferdwine soe, dan is it pas slim. Omrop Max wol him ek ha, mar at je dat roppe sûnder earst mei him te praten dan wol je inkeld misbrûk meitstje fan de publisiteitsweach.

Gaston fan de Postkoadelotterij kaam yn Holwerd. Marco Verbeek ropte enveloppe iepen. Bliksems! 15 miljoen. En net iens in lot kocht. Mar at je dan op twitter sjogge nei de orgastyske bliidskip van politisi, dy’t sels Holwerd jierren lang op de tok hâlden ha, dan sakket my de broek ôf. Tink der marris oer nei, dat dit net betocht is troch de polityk, mar troch fjouwer entosjaste jonges. Dat partikulier ynisjatyf hat no partikulier jild opsmiten. Mar no moat dat taseine oerheidsjild der noch gau by, oars is it inkeld in drip op de gloeiende plaat.

Partikulier, dat wol trouwens bêst. De Tsjûkemar hat no ek sa’n ploechje. Moai ferbetterplan makke. At de minister gjin akwadukt wol, dan komme sy mei in fytspontsje oer de Skarsterrien. De oerheid seit at se ek meidogge, mar ien fan dy mannen sei: “no ja, we zetten ze aan tot meer tempo”. Itselde as yn Holwert. Dwaan. Op’e nij in blide bestjoerder, deputearre Kielstra. Dy’t yn oermoed rôp dat Hearrenfean no ek mar oer it wetter tichter by de Tsjûkemar komme moat. Dat kostet noch al wat Klaas. En do wolst ek noch dat dy gemeenten mei elkoar gearwurkje. No dan silst it net mear belibje.

No hat hy dat hielendal net oan tiid, want syn Ofslútdyk blykt in libbensgefaarlik rûte te wêzen. Want de kompjoeters doge net en de minsken moat it hieltyd sels dwaan. Dat is tricky. En it is dochs net te leauwen dat je oardel jier nedich ha om in kompjoeterprogramma te bewurkjen. Of it bin seldseme kloaten by rykswettersteat. Beide leau ik net.

Der is wat oars oan de hân. Tink dat it in opsetsje is, de publisiteit sá negatyf meitsje dat it jild foar in nije slûs der wat gauer komt. It gemekker yn de Fryske hoeke kin foar my wol ophâlde. Dat los je simpel op: wy gean fanút Fryslân net mear de ôfslútdyk oer. En we litte der ek gjin minsken mear oer ynkomme. Sjoch dan mar hoe gau dy nije slûs der is.

Olaf Storms wol graach sân winne en hy krige alfêst in stien troch syn  ruten. It duorret wat te lang om dêr sân fan te meitsjen, dus in Limburgske oannimmer moat it neffens him mar út de Iselmar helje. Dat wolle in hiel soad minsken dy’t yn Gaasterlân wenje net. Rêst en útsicht nei de bliksem. It is frjemd dat de provinsje it goed fûn. Ek it kolleezje fan Fryske Marren seach mear jild as swierrichheden. En no moat de ried kedize.

Se bin dêr krekt begûn om de minsken mear meiprate te litten. Yn petear. Moandeitejûn. Doe sei in ynwenner dat troch dy sânwinning der folle minder toeristen nei de kust komme sille. Doe frege ien fan de gemeenteriedsleden út hokker ûndersyk dat blike soe. At jo op dy toan en wize yn petear geane mei de mienskip en de oannimmer mei sizze dat ynsprekkers ûnnoazele lju binne, dan is der folle mear mis as dat je in inkeld in ferkeard eilân oanlizze wolle.


Een reactie plaatsen

30 01 2019

Jehannes Hulk

At je de túnfûgels telle moatte, blykt dat der noch in soad mosken binne. Dy sjoch je eins noait. Inkeld at se je koekje by de kofje op it terras weipikke. Ik sjoch troch de moskjes hinne yn myn tún in winterkoaninkje. En de kleurde finkjes en mieskes. Je sjogge ek yn de greide net de blaue mar wol de wite reigers. Dy bin opfallend tusken it grize guozzeguod.

Kleur en status meitsje it ûnderskied. We bin o sa bliid dat de Frânsen ús skriezen net mear ôfsjitte meie. Mar we roppe net hurd genôch dat se ek fan ús ljippen ôfbliuwe moatte. En se sjitte ek noch wol in skries. Sterker, ús fjildminsken sjitte ek wol in soad beskerme bisten. Der sitte ommers fierstentefolle mûzebiters op de hikke. Ja, inkeld op papier bin we roomser as de paus sels.

Dat moat oars tocht in man yn in fûl blau-eftich pak. Ynienen stie hy foar ús as de Hulk. Hielendal grien wurden. Hy sloech alle piketpealtsjes oan smots en raasde: wy! Wy, al ús boeren moatte alhiel biologysk buorkje. Fryslân ien  grutte ienheid fan biologysk fee, fleis, molke, greide en maïslân.

Jehannes Kramer hat no dus in trijefâldige persoanlikheid. At jo him oansprekke as deputearre dan seit hy dat hy der noch efkes nei sjen sil. As FNP-er seit hy  dat we like grien wêze moatte as Grien Links. Mar as griene Hulk is hy listlûker fan de FNP yn de kommende ferkiezingstiid. En dan moat je sweeslaan.

Jehannes Kramer de deputearre en Jehannes Kramer de FNP-er witte ek wol dat Jehannes Hulk in te oerdreaune skets makke fan de takomst fan de Fryske lânbou. Dy boeren krewearje no foar de wrâldmerk, mar dan inkeld noch foar de wrâldwinkel. En wy folk, dat altyd tefreden is, sels al ha we gjin stoer mear, betelje dan ûngefear  trije kear safolle foar ús iten.

Jehannes Kramer hat lykwols it folsleine rjocht dat te roppen. Hy wol dat. Hy krige sels de Ljouwerter Krante mei. No, je moat wol hele brike stânpunten ha wol je dêryn trije pagina’s krije. Se skrokken har dea by it CDA en VVD. Dy skriemden, spuiden dat ferhaal fan dy sinten daliks út. Bliksems de FNP yn it sintrum fan de gewoane en sosiale media. De PvdA koe net oars as súntsjes sizze dat Jehannes Hulk wol wat gelyk hat. Se prakkeseare har dêr dea oer hoe’t se de FNP no wer foarbygean kinne yn de belangstellingsfear. Je kin toch net wat roppe wat net kin?

No ja, Jehannes de Hulk seit net mear as: at jim no op ús stimme, dan besykje ik as Jehannes Kramer de FNP-er, deputearre Jehannes Kramer sa fier te krijen dat we mear biologyske lânbou krije. Yndachtich it kringlooplânbouferhaal fan minister Schouten is dat goed. Fryslân moat gebrûk meitsje fan de sinten dy’t dêr wei komme. Net seure at it no biologyks of kringloop neamd wurdt. De FNP wol inkeld dat der in eigen spesiale nasjonale toansetting komt fan de Fryske lânbou. It liet wurdt dêrfoar makke troch Jehannes Kramer de komponist.

Hy hat de Ljouwerter al yn’e bûse. Jim  hearden de Hulk sakrekt op de Omrop. Gewoan nei bûten ta krekt dwaan as is Fryslân sa biologysk-kringloperich as de pest. Dat moat it byld wurde. Dan wurdt der op je stimd. Dan moat der ek wat mear biologysk-kringloperich wurde as de tsien persint fan no. No ja, at der mar ien of oar ûndersyk sa’n útkomst hat, da’s ek al goed.

Mar, en dêr prate we dan net sa lûd mear oer, in part fan de wenstige Fryske lânbou bliuwt gewoan bestean. Ja, wol it wetter wat omheech; oars hâlde we gjin feangreide oer. Mar trochwurkje foar de wrâldmerk, útsein Bhutan. Dan kin al dy suvelfabrykjes hjir teminsten ek bestean bliuwe. Mar dy fabrieken moat fan de Hulk wol bytsje reklame meitsje foar dat wrâldwinkelguod. Dus de affiche meitsje.

Omt Jehannes de burger, dy’t op de tribune sit by SC Hearrenfean, dat dêr leard hat. Dy ha in degradaasjeploech mar sizze dat se gean  foar Europeesk fuotbal. Sa ûngefear. Wat kleurde fûgeltsjes dy’t de moskjes net de eftergûn triuwe. Dy ite dan de koekjekrommels wol op.